Παλιά Πόλη Χανίων: Οδηγός για Βόλτα, Φαγητό και Παρκινγκ

Η Παλιά Πόλη των Χανίων είναι η ενετική καρδιά της πόλης: ένα κουβάρι από στενά σοκάκια, παστέλ αρχοντικά και κρυμμένες αυλές γύρω από ένα από τα ομορφότερα λιμάνια της Ελλάδας. Τη διασχίζεις με τα πόδια σε ένα τέταρτο, κι όμως συνεχίζει να σε εκπλήσσει ακόμη και την τρίτη μέρα. Αυτός ο οδηγός καλύπτει τι να δεις, πού τρώνε και πίνουν πραγματικά οι ντόπιοι, και τα πρακτικά που δεν σου λέει κανείς, όπως το πού να αφήσεις το αυτοκίνητο.

Λίγη ιστορία, για να βγάζουν νόημα τα σοκάκια

Σχεδόν όλα όσα βλέπεις είναι ένας διάλογος ανάμεσα σε δύο αυτοκρατορίες. Οι Ενετοί κυβέρνησαν τα Χανιά για πάνω από τέσσερις αιώνες και έχτισαν το λιμάνι, τα νεώρια και τα τείχη. Οι Οθωμανοί πήραν την πόλη το 1645 και πρόσθεσαν τζαμιά, χαμάμ και ξύλινα μπαλκόνια πάνω στον ενετικό σκελετό. Το Τζαμί των Γενιτσάρων στην προκυμαία χρονολογείται από εκείνη την πρώτη χρονιά της οθωμανικής κυριαρχίας, και ο φάρος στην είσοδο του λιμανιού χτίστηκε αρχικά από τους Ενετούς ανάμεσα στο 1595 και το 1601, για να ξαναχτιστεί στη σημερινή του μορφή που θυμίζει μιναρέ τη δεκαετία του 1830. Γι’ αυτό οι ντόπιοι τον λένε αιγυπτιακό φάρο.

Δεν χρειάζεται να τα αποστηθίσεις όλα αυτά. Μόλις όμως πιάσεις το μοτίβο, ενετική πέτρα από κάτω, οθωμανικές λεπτομέρειες από πάνω, κάθε δρομάκι αρχίζει να διαβάζεται σαν χρονολόγιο.

Το Ενετικό Λιμάνι και η βόλτα στον φάρο

Ξεκίνα από το λιμάνι. Η φαρδιά προκυμαία κάνει καμπύλη από το φρούριο Φιρκά στη δυτική πλευρά, περνά μπροστά από το Τζαμί των Γενιτσάρων και φτάνει ως τα παλιά ενετικά νεώρια στην ανατολική λεκάνη. Τη μία βόλτα που δεν πρέπει να παραλείψεις είναι στον κυματοθραύστη, μέχρι τον φάρο: πήγαινε αργά το απόγευμα, άσε το φως να χρυσώσει τον γυρισμό, και θα καταλάβεις γιατί κάθε φωτογράφος στην Κρήτη καταλήγει εδώ.

Τα εστιατόρια της προκυμαίας είναι ανάμεικτα, κάποια εξαιρετικά, κάποια καθαρά τουριστικό θέαμα, οπότε αξίζει να ξέρεις ποιο είναι ποιο. Το Pallas, σε κτίριο του 1830, έχει ταράτσα με μία από τις καλύτερες θέες των Χανίων: κλείσε τραπέζι για το ηλιοβασίλεμα γύρω στις 7. Το Salis και το Canale προσφέρουν και τα δύο ένα πιο μοντέρνο, πιο κομψό δείπνο πάνω στο νερό. Για μια χαλαρή στάση μέσα στη μέρα, το Μελτέμι είναι ένα σκιερό καφέ-μπαρ στην προκυμαία με καφέ, μπίρα, ούζο και μεζέ, χωρίς φασαρία.

Τα σοκάκια που αξίζει να χαθείς

Η χαρά της Παλιάς Πόλης των Χανίων είναι να χάνεσαι, αλλά ένας πρόχειρος χάρτης με λόγια βοηθάει:

• Η Θεοτοκοπούλου, στη δυτική πλευρά, είναι ο κλασικός δρόμος της καρτ ποστάλ: ενετικά αρχοντικά, μαγαζιά με χειροτεχνήματα και η συνοικία Τοπανάς γύρω της.
• Η Κονδυλάκη και η παλιά εβραϊκή συνοικία ανηφορίζουν από το κέντρο του λιμανιού, πιο ήσυχες και πιο ατμοσφαιρικές από την προκυμαία.
• Η Σκρίδλωφ, ο παλιός δρόμος των δερμάτων, είναι εκεί που πας για ζώνες, τσάντες και σανδάλια.
• Η Χατζημιχάλη Νταλιάνη είναι ο δρόμος όπου οι ντόπιοι τρώνε και πίνουν ως αργά τη νύχτα, γεμάτος τραπέζια από νωρίς το βράδυ.
• Η Σπλάντζια, η γειτονιά γύρω από την πλατεία 1821 στην ανατολική πλευρά, είναι η λιγότερο τουριστική γωνιά της Παλιάς Πόλης, και ακόμη καλύτερη γι’ αυτό.

Πού να φας

Κάθε πρόταση παρακάτω είναι ένα μέρος που έχουμε πραγματικά επισκεφθεί και το στηρίζουμε, όχι μια λίστα αντιγραμμένη από ιστότοπους κριτικών.

Για ένα κανονικό δείπνο, το Tamam είναι το πρώτο που πρέπει να κλείσεις: φαγητό με τουρκικές επιρροές, σιγομαγειρεμένο, μέσα σε ένα αιωνόβιο χαμάμ, με πλούσιες, σύνθετες γεύσεις που δεν θα βρεις σε μια συνηθισμένη ταβέρνα. Το Kalderimi μετρά σχεδόν είκοσι χρόνια στο ίδιο σοκάκι δίπλα στη Θεοτοκοπούλου, με τραπέζια που ξεχύνονται στον δρόμο και ένα κρητικό-μεσογειακό μενού που αξίζει την αναμονή για τραπέζι. Το Well of the Turk κρύβεται σε μια μικροσκοπική πλατεία πίσω από τους κεντρικούς δρόμους και μαγειρεύει ελληνικά, μαροκινά, αιγυπτιακά, τουρκικά και λιβανέζικα πιάτα σε τρία δωμάτια βαμμένα σε ώχρα και μπλε.

Για κάτι πιο ελαφρύ, το La Bodega στην καρδιά της Παλιάς Πόλης σερβίρει tapas, κρασί, σούσι και ανοιχτά σάντουιτς με θέα στο λιμάνι. Κι αν αγαπάς τα θαλασσινά, η ειλικρινής συμβουλή είναι να αφήσεις την Παλιά Πόλη για ένα βράδυ: το Periplous, περίπου δέκα λεπτά με ταξί από την Παλιά Πόλη στη γειτονιά των Ταμπακαριών, είναι το καλύτερο ψαροφαγείο των Χανίων. Ουσιαστικά τρως πάνω στην παραλία, οπότε κλείσε για το ηλιοβασίλεμα και δοκίμασε τους αχινούς.

Πρωινό, brunch και καφές

Ξεκίνα τουλάχιστον ένα πρωί με μπουγάτσα. Η Μπουγάτσα Ιορδάνης, λίγα λεπτά με τα πόδια από την Παλιά Πόλη, φτιάχνει τη χανιώτικη εκδοχή από το 1924: όχι τη γλυκιά με κρέμα, αλλά μια αλμυρή ζύμη γεμισμένη με μαλακό ντόπιο τυρί και πασπαλισμένη με ζάχαρη και κανέλα, που κατά κάποιο τρόπο ταιριάζει τέλεια. Πάρ’ την σε πακέτο και φά’ την όσο η πόλη ξυπνάει.

Μέσα στην Παλιά Πόλη, το Boheme είναι ένα κομψό καφέ-μπαρ όλης της ημέρας, χτισμένο γύρω από μια αυλή με έναν πλάτανο 400 ετών, ιδανικό για ένα αργό πρωινό ή ένα βραδινό ποτό. Το Phyllo είναι το καλύτερο καθαρά brunch στέκι της Παλιάς Πόλης, μικρό και δημοφιλές, οπότε πήγαινε νωρίς τα σαββατοκύριακα. Το Monogram, μια χανιώτικη καφεκοπτεία πέμπτης γενιάς, έχει μικρά καφέ στην πλατεία 1866 και στη Χατζημιχάλη Νταλιάνη για έναν σωστό ντόπιο καφέ. Και το Ginger Concept, σε ένα ανακαινισμένο βιομηχανικό κτίριο κοντά στην Παλιά Πόλη, σερβίρει δυνατά μοντέρνα brunch πιάτα κάτω από πεντάμετρα ταβάνια.

Ποτά μετά το σκοτάδι

Εδώ η Παλιά Πόλη κερδίζει πραγματικά τη φήμη της. Το Sinagogi είναι ένα υπαίθριο cocktail bar στα ερείπια μιας παλιάς συναγωγής, με πέτρινους τοίχους, γιασεμί που σκαρφαλώνει και απαλό φωτισμό, ανοιχτό από το 1995 και ακόμη η καλύτερη ατμόσφαιρα για κοκτέιλ στην πόλη. Το Monastery of Karolos, γνωστό στους ντόπιους ως Kibar, γεμίζει την αυλή ενός ενετικού μοναστηριού του 16ου αιώνα στη Χατζημιχάλη Νταλιάνη, με ένα παλιό πηγάδι και βουκαμβίλιες τη μέρα και DJ τα σαββατοκύριακα. Το Senal, στην πλατεία Κατεχάκη λίγο πιο πίσω από το λιμάνι, είναι το χαλαρό: καλά κοκτέιλ σε μια ήσυχη πλατεία, ένα φυσικό μέρος για να κλείσεις τη βραδιά.

Παρκινγκ και πρόσβαση

Η Παλιά Πόλη είναι σχεδόν εξ ολοκλήρου πεζόδρομος, και το μεγαλύτερο λάθος των πρωτάρηδων είναι να προσπαθήσουν να μπουν με το αυτοκίνητο. Μην το κάνεις. Παρκάρισε στις άκρες: υπάρχουν πληρωμένοι χώροι στάθμευσης και παρκάρισμα στον δρόμο γύρω από τη δυτική και νότια παρυφή της Παλιάς Πόλης, και δωρεάν θέσεις πιο έξω προς τη νέα πόλη και τη Νέα Χώρα, αν δεν σε πειράζει να περπατήσεις δέκα λεπτά. Τον Αύγουστο, έλα πριν από το μεσημέρι ή δέξου έναν μεγαλύτερο περίπατο.

Από το αεροδρόμιο των Χανίων απέχει περίπου 14 χιλιόμετρα, γύρω στα 25 λεπτά με ταξί ή με φθηνό λεωφορείο του ΚΤΕΛ ως το κέντρο. Από το λιμάνι της Σούδας, όπου δένουν τα πλοία και τα κρουαζιερόπλοια, απέχει περίπου 7 χιλιόμετρα, 15 λεπτά με ταξί ή με αστικό λεωφορείο που σε αφήνει δίπλα στην αγορά, στην άκρη της Παλιάς Πόλης. Μόλις μπεις, δεν θα χρειαστείς ξανά ρόδες: όλα σε αυτόν τον οδηγό γίνονται με τα πόδια, αν και τα σοκάκια είναι με βότσαλα και πού και πού με σκαλοπάτια, οπότε τα άνετα παπούτσια κερδίζουν τα τακούνια.

Υπάρχει παραλία;

Ναι, και πας με τα πόδια. Η Νέα Χώρα είναι 10 με 15 λεπτά δυτικά του λιμανιού: μια κανονική παραλία της πόλης με καλά εστιατόρια και μπαρ στην προκυμαία, πολυσύχναστη αλλά ποτέ άσχημη. Πήγαινε νωρίς κάποιο πρωί και ίσως δεις θαλάσσιες χελώνες να γλιστρούν στο μικρό ψαρολίμανο πριν βγουν οι βάρκες. Οι διάσημες παραλίες της καρτ ποστάλ, ο Μπάλος, το Ελαφονήσι και τα Φαλάσαρνα, είναι όλες ημερήσιες εκδρομές μιας ώρας ή περισσότερο με αυτοκίνητο, αξίζουν, αλλά δεν είναι κάτι που στριμώχνεις ανάμεσα στο πρωινό και το μεσημεριανό.

Πόσο χρόνο χρειάζεσαι;

Μια καλά οργανωμένη μέρα καλύπτει το λιμάνι, τη βόλτα στον φάρο και μια περιπλάνηση στις βασικές συνοικίες. Όμως η Παλιά Πόλη των Χανίων δίνει τον καλύτερό της εαυτό στις άκρες της μέρας, νωρίς το πρωί πριν έρθουν τα πλήθη της κρουαζιέρας και αργά το βράδυ όταν τα σοκάκια λάμπουν, οπότε η ειλικρινής απάντηση είναι: μείνε τουλάχιστον μία νύχτα, ιδανικά δύο. Δώσ’ της ένα αργό πρωινό, ένα μακρύ δείπνο κι ένα όψιμο κοκτέιλ σε μια ερειπωμένη συναγωγή, και θα γίνει το μέτρο με το οποίο θα συγκρίνεις την υπόλοιπη Κρήτη.